როგორ ვიზრუნოთ ოსტეოპოროზის პრევენციაზე და როგორ შევარჩიოთ სწორად კალციუმის შემცველი საკვები დანამატები

    კალციუმი ჩვენი ჯანმრთელობისთვის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მინერალია, რომლის ნაკლებობაც სიცოცხლისთვის საშიში დაავადების განვითარების წინაშე აყენებს ადამიანს. ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული დაავადება, რომელიც მჭიდრო კავშირში სწორედ კალციუმის დეფიციტთანაა, ოსტეოპოროზია. ოსტეოპოროზის პრევენციასა და კალციუმის როლზე გვესაუბრება ქ-ნი მარინა ცაგარელი – მედიცინის დოქტორი, ენდოკრინოლოგი, ენდოკრინოლოგიის ეროვნული ინსტიტუტის ძვლის მეტაბოლურ დარღვევათა განყოფილების ხელმძღვანელი.

    • ქალბატონო მარინა, როგორც ვიცით, ოსტეოპოროზი საშუალოდ  3-დან 1 ქალსა და 5-დან 1 მამაკაცში დიაგნოსტირდება, საგანგაშო ციფრებია.  პირველ რიგში გვითხარით, კონკრეტულად რას წარმოადგენს ოსტეოპოროზი და ვინ იმყოფება ოსტეოპოროზის რისკ-ჯგუფში?

    ქ-ნი მარინა: ოსტეოპოროზი ეს არის ჩონჩხის ანუ ძვლების სისტემური დაავადება, რომელიც იწვევს ძვლის სიმკვრივის დაქვეითებას, ძვალი ხდება უფრო მყიფე და იზრდება მოტეხილობების რისკი. ადრე ვსაუბრობდით, რომ ოსტეოპოროზი 50 წლიდან ასაკის ადამიანებს ემართებათ, თუმცა, დღეს, პრაქტიკაში ვხედავთ, რომ დაავადება ძალიან გაახალგაზრდავდა. ოსტეოპოროზი ვითარდება მაშინ, როცა მცირდება ძვლის მინერალური სიმკვრივე ანუ ძვალში მცირდება კალციუმის რაოდენობა, ძვალი იფიტება, კარგავს სიმყარეს და ადვილად ტყდება.
    შეგვიძლია ვთქვათ, რომ ოსტეოპოროზის მაღალ რის-ჯგუფს წარმოადგენენ ის ქალები და მამაკაცები, რომლებსაც აქვთ ძვლის დაბალი მინერალური სიმკვრივე – კალციუმით ღარიბი ძვალი. რისკ-ჯგუფებს განაპირობებს გენეტიკური განწყობა. მაღალ რისკ ჯგუფს განეკუთვნებიან 50+ ასაკის ქალები და მამაკაცები, რადგან მათთან კალციუმის ბალანსი ფიზიოლოგიურად მცირდება. უნდა ვახსენოთ ჰორმონალური დისბალანსი – როგორც ენდოკრინული სისტემის, ასევე რეპროდუქციული სისტემის დისბალანსით გამოწვეული ჰორმონალური დარღვევები იწვევენ კალციუმის ნაკლებობას ძვლებში და შესაბამისად, ოსტეოპოროზის რისკს ზრდიან. ასევე საყურადღებოა ქალის ცხოვრებაში საკმაოდ კრიტიკული პერიოდი – ორსულობა და ლაქტაცია, ამ დროს დიდი რაოდენობით ხარჯავს ორგანიზმი კალციუმს და შესაბამისად, მშობიარობის შემდეგ ძალიან მნიშვნელოვანია ორგანიზმში კალციუმის ბალანსის აღდგენა. 

    • ქალბატონო მარინა, ახსენეთ, რომ კალციუმის ნაკლებობა ყველაზე მჭიდრო კავშირშია ძვლის მინერალური სიმკვრივის დაქვეითებასთან და შესაბამისად, ოსტეოპოროზის განვითარების რისკთან. კალციუმი საკმაოდ ცნობილი მინერალია და მისი დანამატებიც ფართო მოხმარების არის. საქართველოში ძალიან ბევრი კალციუმის პრეპარატია. როგორ უნდა შევარჩიოთ სწორად კალციუმის შემცველი საკვები დანამატი?

    ქ-ნი მარინა:  დიახ, კალციუმის შემცველი დანამატების აქტუალობა ძალიან მაღალია, მით უფრო როცა ვსაუბრობთ ძვლების სიჯანსაღესა და ოსტეოპოროზის პრევენციაზე. აქედან გამომდინარე, დღეს, ფარმაცევტული სფერო ძალიან გაჯერებულია კალციუმის დანამატებით, თუმცა, ისევე როგორც ყველა სხვა პრეპარატი, კალციუმის შემცველი დანამატებიც იხვეწება და ერგება თანამედროვე სამედიცინო რეკომენდაციებს.
    არსებობს კალციუმის დანამატების 3 თაობა. პირველი ესაა დანამატი, სადაც მხოლოდ კალციუმი შედის, თუმცა მას შემდეგ რაც დადგინდა, რომ კალციუმს შეწოვისათვის სჭირდება D ვიტამინი, გამოვიდა მეორე თაობის დანამატები, სადაც კალციუმი მოცემულია D ვიტამინთან ერთად. ამ მედიკამენტებში კალციუმი ძირითადად დიდი დოზებითაა წარმოდგენილი და რადგან მათ ადამიანები ხშირად თვითნებურად იღებენ, გვერდითი მოვლენების რისკიც მაღალია, მაგალითად, იზრდება კუჭ-ნაწლავის, შარდ-კენჭოვანი და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარება-გართულებების რისკი. შესაბამისად, იმისათვის რომ ოსტეოპოროზის პრევენციაზე ზრუნვა ყოფილიყო უფრო მეტად უსაფრთხო, შეიქმნა ახალი, მესამე თაობის კალციუმის შემცველი დანამატები, სადაც კალციუმი წარმოდგენილია უსაფრთხო, საპროფილაქტიკო დოზებით ძვლის მინერალიზაციისთვის და კალციუმის ათვისებისთვის მნიშვნელოვან მინერალებთან ერთად. მესამე თაობის კალციუმის შემცველ საკვებ დანამატებში მინიმუმამდეა დაყვანილი გვერდითი მოვლენების და კალციუმის ჰიპერდოზირების რისკი. 

    • ქ-ნი მარინა, როგორც აღნიშნეთ, მე-3 თაობის კალციუმის შემცველი დანამატები არის ყველაზე უსაფრთხო.  თქვენი პრაქტიკული გამოცდილებით, გთხოვთ, გაგვიზიარეთ, რომელი საკვები დანამატის მიღებაა ამ მხრივ რეკომენდებული?

    ქ-ნი მარინა: როგორც აღვნიშნეთ, ფარმაცევტული ბაზარი ძალიან გაჯერებულია კალციუმის მედიკამენტებით, შესაბამისად როგორც რიგით მოქალაქეს, ასევე ექიმებსაც გვჭირდება კალციუმის შემცველი დანამატის სწორი შერჩევა. ამ მხრივ, ჩემს სამედიცინო პრაქტიკაში წლებია ვიყენებ „კალციმერინს“. მასზე არჩევანის გაკეთება რამდენიმე კრიტერიუმმა განაპირობა. მნიშვნელოვანია ის, რომ „კალციმერინი“ გახლავთ ცნობილი ევროპული კომპანია „ვალმარკის“ მიერ წარმოებული ახალი, ანუ მესამე თაობის კალციუმის შემცველი საკვები დანამატი. მისი 1 აბი შეიცავს კალციუმის უსაფრთხო, რეკომენდებულ საპროფილაქტიკო დოზას 400 მგ-ს, რომელიც კალციუმით მდიდარი საკვების მიღების ფონზეც, არ ზრდის კალციუმის ზედოზირების რისკს. „კალციმერინში“ კალციუმის ოპტიმალური, უსაფრთხო ათვისებისთვის, კალციუმი წარმოდგენილია 3 მარილის კომბინაციით, რაც გვაძლევს სუფთა, იონიზირებული ანუ ორგანიზმისთვის მარტივად ასათვისებელ კალციუმს. ასევე გამდიდრებულია მაგნიუმითა და თუთიით, რაც ხელს უწყობს, ერთი მხრივ, კალციუმის ათვისებას, ხოლო მეორე მხრივ, ძვლების მინერალიზაციასა და სიმტკიცეს. „კალციმერინში“ ასევე მოცემულია D ვიტამინი იმ დოზით, რაც კალციუმს ათვისებისთვის სჭირდება, ეს მოცემულობა კი საშუალებას გვაძლევს ცალკე მისაღები D ვიტამინის დოზის სწორად მართვის და ზედოზირების რისკის შემცირებას. „კალციმერინის“ მიღებისას, სრულად ხდება მასში არსებული 400 მგ კალციუმის ათვისება, რაც ნიშნავს იმას, რომ არ ხდება კალციუმის დალექვა, არ იზრდება კალციფიკატების და/ან ოქსალატური ქვების განვითარების რისკი. შესაბამისად, „კალციმერინში“ მინიმუმამდეა დაყვანილი კუჭ-ნაწლავის, შარდ-კენჭოვანი და კარდიოვასკულური დაავადებების განვითარების რისკი. აღსანიშნავია, რომ „კალციმერინი“ არის დასალევი, დაცული აბი, რომელიც იხსნება ნაწლავში, შესაბამისად გარდა იმისა, რომ მასში კალციუმი სრულად აითვისება და არ ილექება, ის ასევე არ იწვევს კუჭის გაღიზიანებას, მისი ათვისება არაა დამოკიდებული კუჭის მჟავიანობაზე და ამიტომ უსაფრთხოა მათთვისაც, ვისაც კუჭ-ნაწლავის პრობლემები აქვთ, მაგალითად, გასტიტი და ა.შ. აქედან გამომდინარე, როცა ვსაუბრობთ ოსტეოპოროზის პრევენციასა და კალციუმის ადექვატური დოზით მიღებაზე, შემიძლია ვთქვა, რომ „კალციმერინი“ სწორი და უსაფრთხო არჩევანია.

    • და ბოლოს, ქ-ნო მარინა, რომ შევაჯამოთ, რა უნდა გააკეთოს ადამიანმა პროფილაქტიკის მიზნით? როგორია პრევენციის როლი და რეკომენდაციები?

    ქ-ნი მარინა: ისევე როგორც ყველა ქრონიკული დაავადების შემთხვევაში, ოსტეოპოროზშიც პრევენცია ყველაზე მნიშვნელოვანია, რომელზე ზრუნვაც მოიცავს ბავშვობის, მოზარდობის, მოზრდილობისა და ხანდაზმულობის პერიოდს. რადგან, სწორედ 25-30 წლამდე შევსებულ ძვლის მინერალურ სიმკვრივეს, ანუ დაგროვილ კალციუმს გახარჯავს ორგანიზმი მომდევნო წლებში. ოსტეოპოროზის გავრცელების მაღალი ნიშნულის გამო, გლობალური ჯანდაცვის, ევროპისა და ამერიკის ოსტეოპოროზის ასოციაციები მოგვიწოდებენ ოსტეოპოროზის პრევენციისკენ, რაც თავის თავში მოიცავს ჯანსაღი ცხოვრების წესს – ფიზიკური აქტივობასა და რაციონის გამდიდრებას კალციუმით მდიდარი (ფორტიფიცირებული რძის პროდუქტები) საკვებით და ასევე, კალციუმისა და D ვიტამინის შემცველი მესამე თაობის საკვები დანამატების უსაფრთხო, საპროფილაქტიკო დოზებით მიღებას.

    დატოვეთ კომენტარი

    დაწერეთ კომენტარი!
    გთხოვთ შეიყვანოთ თქვენი სახელი